به سايت آموزش غواصي ايران خوش آمديد

آموزش غواصی در جزيره کيش

غواصی / Farsi    غواصی در ایران    آموزش غواصی    تماس / ثبت نام    English / انگلیسی   

  مرجان چيست ؟

 

 مرجان ها  از جانورا ن آبزی است که در شاخه کينداريا و رده آنتوزوآ طبقه بندي مي‌شود.

 

مرجان‌ها دو دسته اند:

 

 مرجان‌هاي نرم

 مرجان‌هاي سخت

 

 مرجان‌ها از اجزايي به نام پليــــپس تشکيل شده‌اند . پليــــــپس‌ها در درون خود مايعي ژله مانند دارند . دهان مرجان‌ها از اجزايي به نام تنـــــتيکلز تشکيل شده است که به وسيله آن پلـــــنکتون‌ها را به دام مي‌اندازد . مرجان‌ها به دو طريق تقسيم سلولي و حرکت لاروها توليد مثل مي‌کنند . مرجان‌ها سيستم دفاعي و تهاجمي هم دارند . مرجان‌ها زندگي هميارگونه‌اي دارند . مرجان‌ها تا جايي که مواد غذايي دارند رشد مي‌کنند سپس رشد آنان متوقف گرديده و اجازه رشد به گونه‌هاي ديگري مي‌دهند که فرصت‌هاي غذايي مناسب‌تري دارند .

 

مرجانها ، سازندگان اصلي تشکيلات يا جزيره‌هاي کوچک دريايي و توده‌هاي سختي بوجود مي‌آورند که قادر به مقاومت در برابر امواج کوبنده درياها هستند. بسياري از جانوران در ميان مرجانها به سر مي‌برند . توليد مثل اين پوليپها به صورت کلنيهاي متراکم ، مرجانهاي آهکي و تشکيلات مرجاني توليد مي‌کنند. اين جانوران به آبهاي تا 20 درجه سانتيگراد يا گرمتر احتياج دارند و از سطح تا اعماق 37 متر ، ميان 28 درجه شمالي و 28 درجه جنوبي به سر مي‌برند. در اطراف فلوريدا و هند غربي و درياي مرجان هاوايي و فليپين تا استراليا و آفريقاي شرقي فراوان هستند.

 حقايقي درباره مرجانها:

 

 مرجان‌ها فقط 1% از بستر درياها را پوشش مي‌دهند .

 مرجان‌ها 25% از تمام حيات دريا را در خود حفظ مي‌كنند .

 بسياري ازانواع ماهي‌ها در مرجان‌ها زند گي مي‌کنند .

 هر کدام از مرجان‌ها يک اکوسيستم کامل هستند .

 در اقيانوس اطلس %15 مرجان‌ها تجمع دارند که مجموعه‌اي از 70 گونه مرجان مي‌باشند . اين مرجان‌ها محل زندگي 500 نوع ماهي هستند .

 اقيانوس هند و آرام شامل % 85 از ريف‌هاي جهان با 700 نوع مرجان و 4000 گونه ماهي مي‌باشند .

بيش از 80000 گونه حياتي در مرجان‌ها زندگي مي‌کنند .

 مرجان‌ها 6/1 سواحل درياها و خشکي‌ها را محافظت مي‌كنند ،مثلا : جزيره هاي کم‌ارتفاع را در برابرخشم امواج و فرسايش درياها محافظت مي‌نمايند .

 هر يک متر مربع مرجان از نظر اقتصادي برابر 47000 دلار مي‌ارزد .

 بزرگترين صنعت توريست جهان با جذابيت‌هاي طبيعي که 10% از کل صنعت توريست را پوشش مي‌دهند .

 از مرجان‌ها جهت توليد داروهاي ضد سرطان و جهت پيوند استخوان استفاده مي‌گردد .

مرجان‌ها به غير از غذا يک مکان براي زندگي موجودات دريايي هستند .

 اين موجودات از قديمي‌ترين اکوسيستم زمين هستند و جوان‌ترين مرجان‌ها 18000 سال عمر دارند .

مرجان‌ها گونه‌اي از جاندارانند که نه گياهند و نه جانور بلکه ماينرال نام دارند که از موادي به نام زوکسانتيلا تشکيل يافته‌اند .

عوامل از بين برنده مرجان ها:

 

 به طور كلي مرجانها به نوسانات شرايط محيطي و به‌خصوص شوري، شفافيت آب، اكسيژن محلول و درجه‌ي حرارت بسيار حساس بوده و لذا دامنه‌ي تحمل كمي نسبت به شرايط محيطي دارند و به همين دليل افزايش آلودگي‌هاي مختلف در محيط‌هاي دريايي، اين اكوسيستم را سريعا دچار نابودي مي‌كند .

 

 



درميان اقيانوسهاي جهان يکي ازغني ترين فرم هاي تنوع زيستي رادرساختارهاي زنده اي مي يابيم که مرجان نام دارند. 

بخش  عظيمي ازسياره اي که ماآن رازمين مي ناميم از آب پوشيده شده وبه صورت شبکه اي پيوسته از ا قيانوسها ودرياهاي متصل بهم زمين را فراگرفته است . ماهريک از پهنه هاي آبي راجداگانه ومجزا نامگذاري کرديم اما درواقع تمامي آنها به يکديگر اتصال داشته ويک زيستگاه آبي بيکران باتنوع گياهان وجانوران مختلف ايجاد کرده اند که کمترکسي تمامي آنهاراديده ودانش بشرراجع به آنها بسيار ناچيز مي باشد .

 اين آبزيان  حساس بويژه درمناطق گرمسيري جهان نقش بسيارمهمي رادرپايداري وتداوم حيات اقيانوسها ايفاکرده وهمچنين مزاياي بسياري را براي ساکنان بومي آن نواحي بدنبال دارد. در واقع صخره هاي مرجاني متنوع ترين جوامع سياره زمــــــين هستند . اين اکوسيستم ها عليرغم وسعت کم زيستگاه بيش از 25% ساکنان درياها واقيانوسها را تشکيل داده اند . آبسنگهاي مرجاني را جنگل هاي باراني درياها مي نامند واين درحالي است که 32 شاخه از 33 شاخه جانوري جهان رادرخود جاي مي دهند وجنگل هاي باراني گرمسيري تنهاميزبان 9شاخه جانوري مي باشند.

 بيش از 93000 گونه گياهي وجانوري دراين زيستگاهها زندگي کرده و بقاء وتداوم بيش از 35% گونه هاي دريايي درآبهاي کم عمق اقيانوسها به آنها وابسته است . واين درحالي است که اين صخره ها ي مرجاني تنها بخش کوچکي از اقيانوسهاي جهان ( حدود 2/. درصد ) را اشغال کرده اند. اقيانوس شناسان گمان مي کنند که هنوز بيش از 1 ميليون گونه آبسنگ مرجاني شناخته نشده وجود دارد که کشف اين گونه ها مي تواند کليدي دردستيابي به يافته هاي جديد علمي ، پزشکي و مهاربيماريهاي مهلکي چون ايدزوسرطان باشد .

 آبسنگهاي مرجاني همچنين نقش مهمي در پايداري وپابرجائي جوامع محلي ايفامي کنند. دربيش از80 کشور درحال توسعه جهان جوامع محلي بي شماري ازنظر تامين موادغذائي وکسب درآمد اقتصادي وابسته به آبسنگهاي مرجاني         مي باشند . ( حدود 20% جمعيت جهان غذاي اصلي خودرا ازآنها تامين مي کنند. )  km2 1 ازآبسنگهاي مرجاني سالم ، 15 تن در سال غذا توليد مي کند که اين ميزان غذا براي 1000 نفر کافي است .

 ازنظر اقتصادي وکسب درآمد نيز ، آبسنگهاي مرجاني نقش مهمي در ايجاد اشتغال ودرآمد زايي جوامع اطراف خود دارند. اين آبسنگها کالاها وخدماتي به ارزش حدود 30 ميليارد دلارتوليد مي کنند وزندگي بيش از1ميليارد نفربه آنها وابسته است .

 آبسنگهاي مرجاني که به ظاهر شبيه صخره هايي بي جان مي باشند، درواقع جوامع زنده اي هستند که تنوع بالاي موجودات ساکن آنها رادرکمتراکوسيستمي مي توان شاهد بود. اين جوامع بدلايل مختلفي هم براي طبيعت وهم براي انسانها حائز اهميت مي باشند. ازجمله اين دلايل مي توان به موارد زير اشاره نمود:

 

1-       حفاظت نوارساحلي دربرابر ضربات مخرب امواج واثرات منفي طوفانهاي دريايي

2-       توليد موادغذايي وداروئي

 3-       اهميت داشتن ازنظرتنوع زيستي جهاني

4-       سودرساني اقتصادي به جوامع محلي

5-       ارزش تفرجي و تحقيقاتي

 

بررسي وضعيت آبسنگهاي مرجاني درپايان سال 2004 نشان مي دهد که 20% ازآبسنگهاي مرجاني جهان به شدت تخريب شده واميدي به بازسازي وبهبود آنها نيست .

  40% ازمرجانهايي که درسال 1998 براثر سفيدشدگي ناشي از گرم شدن آبها ازبين رفته بودند دوباره احياء شده و يا درحال بازسازي است . همچنين گزارشات نشان ميد هد که 24% مرجانهاي جهان دراثر فعاليتهاي انسان درخطر مرگي قريب الوقوع بوده و 26% آنها نيز دربلند مدت ازبين خواهند رفت . اين بحران به حدي است که امروزه 2مرجانهاي جها ن درفهرست سرخ I UCN قرارداشته وبه شدت نيازمند حفاظت اند .                                               

ازمهم ترين عوامل تخريب آبسنگهاي مرجاني مي توان به توسعه سواحل – ماهيگيري بي رويه – برداشت وخريد وفروش مرجانها – رسوبگذاري شديد – تغييرات اقليم وآلودگي اشاره کرد. اين تهديدات باعث شده که 60% مرجانهاي جهان دروضعيت بحراني به سرببرند.

 اهميت مرجانها درحفظ وتداوم بقاء حيات زمين ونياز بالاي آنها به توجه و حفاظت تاجائي است که سال 1997 ميلادي را سال جهاني آبسنگهاي مرجاني نامگذاري کردند، ودرسال 2003 بدنبال نگراني هاي ناشي از سرعت بالاي تخريب مرجانها صندوق جهاني سازمان ملل به همراه شبکه جهاني ICRAN  ، صندوقي رابراي حمايت ونگهداري 258000 کيلومترمربع آبسنگ مرجاني تخريب شده درسال 2000 ايجاد کردند.

 اين شبکه ازتعدادي کارشناس ومتخصص مرجان ازسراسردنيا تشکيل شده است که  درجهت بهبود وضعيت مرجانها فعاليت مي نمايند. گروه مذکور درجهت مشارکت جوامع محلي وبومي وبه منظور تامين مالي پروژه هاي خودعلاوه براستفاده از فعاليتهايي نظير گردشگري وماهيگيري کنترل شده ازکمک هاي مالي سرمايه داران خصوصي – شرکتهاي تعاوني – آژانس هاي دولتي وسازمان هاي دولتي وغير دولتي نيز در راه حفظ مرجانها استفاده کردند.

 علاوه براين تشکل هايي مانند کميته جهاني توسعه پايدار (WSSD)  وبرنامه محيط زيست سازمان ملل UNEP نيزبه منظور همکاري بين المللي ميان دولتها – سران کشورها – سازمان ملل و فعاليتهاي  چندجانبه زيست محيطي وباهدف تدوين استانداردهايي جهت کاهش روند تخريب آبسنگهاي مرجاني واکوسيستم هاي مرتبط ، حفاظت ازمرجانها رابه عنوان چالشي درفهرست فعاليتهاي خود قراردادند.

 خوشبختانه باتوجه به اقداماتي که درچند سال اخير صورت گرفته امروزه اطلاعات ودانش مادرمورد مرجانها تاحدودي مناسب است. مي دانيم مرجانها درچه نقاطي ازجهان پراکنده اند ؟ کداميک حفاظت مي شوند وتاچه حدي؟ همچنين ازاهميت آبسنگهاي مرجاني براي جـــــوامع محلي ساکن درآن نواحي آگاهيم . اما با اين وجود وعليرغم تنوع بالا وغناي بي نظير اين اکوسيستم هاي حساس ، آبسنگهاي مرجاني بيش ازساير اکوسيستم هاي جهان موردغفلت وبي توجهي قرارگرفته است وبايدتوجه داشت که فرصتي براي اتلاف وقت نمانده و بايد هرچه سريعتر وارد عمل شد.

 پيش از آن بايد به اين باور برسيم که سرنوشت مرجانها دردست تمام کساني است که برروي کره زمين سکونت دارند



بازوهاي هشت پا داراي توانايي حركت به شكل برنامه ريزي شده هستند

 

هشت پا، حيواني بدون مهره است، قابليت ديد سه بعدي و رنگي دارد و بسيار سريع تعليم مي پذيرد. پيچيدگي ساختار هشت پا ظاهرا كنترل همزمان هشت بازويش است، به طوري كه دانشمندان كنجكاو شده اند كه بدانند اين عمل چگونه هدايت مي شود.

آنها طي آزمايشات خود به اين نتيجه رسيدند كه هر يك از بازوهاي هشت پا به طور مستقل براي حركت برنامه ريزي شده است زيرا موقع درگيري به طور مستقل عمل مي كنند. دانشمندان چنين نتيجه گرفتند كه دستورات عصبي نبايد از مغز صادر شده باشند، بلكه هر بازو بايد فرمان مستقلي براي خود داشته باشد. آنها پس از تحريك هشت پا توسط نيروي الكتريكي و ضربه به اين نتيجه رسيدند كه حركات پيچيده بازوهاي هشت پا نتيجه يك سيستم فرمان دو مرحله اي است. مغز فرمان حمله، حركت و.... را صادر مي كند و هر يك از بازوها فرمان را به يك حركت مستقل تبديل مي كنند. حركت بازوهاي هشت پا بجز دراز كردن و خم كردن نوك آنها، به يك شكل انجام مي پذيرد. بازوها از عضله، بافت پيوندي و مقدار زيادي سلول عصبي تشكيل شده اند. در يك بازو در حدود 50 ميليون سلول عصبي به طول 2 متر پخش شده اند و چهارصد هزار سلول عصبي براي كنترل حركات عضله به كار گرفته مي شوند. سيستم عصبي بازوها به وسيله اكسورها به مغز متصل مي شوند.

سازندگان روبوت و متخصصان كامپيوتر از چند سال قبل به تواناييهاي هشت پا به عنوان الگويي براي توسعه برنامه ريزي روبوت هايي كه به راحتي در تمام جهات بتوانند حركت كنند و وظايف متفاوتي را به انجام برسانند، علاقمند شده اند. زيرا تاكنون دانشمندان از حركات دست انسان به عنوان الگويي براي ساخت بازوي روبوت ها استفاده مي كردند. محورها و مفصلهاي سخت در اين الگو، قابليت توانايي در حركات بازو را بشدت محدود مي كند

 



کوسه ها سلاطين اقيانوسها

 

كوسه ها براي انسان ها هميشه معمايي ترسناك بوده اند كه بي دليل زير فشارها و شكار انسان قرار گرفته اند.

فيلمهاي وحشتناکي که از حملات کوسه ها ( آرواره و شارک اتک ) در دهه 70 ساخته و به نمايش درآمدند با به خطر انداختن جان اين مخلوقات  آنان را در معرض خطر انقراض قرار داده است.

تاکنون 400 گونه کوسه ماهي شناسائي شده است ، از ميان اين گونه ها فقط سه گونه ( ببري ، سفيد  و ماکو) اشتباهي به انسانها حمله کرده اند ! دليل اين حمله شباهت شناگران به غذاي مورد علاقه کوسه ها يعني سيل ها مي باشد. زيرا بدن شناگران از زير آب بسيار شبيه به سيلها بوده و کوسه ها به اشتباه مي اندازد.

سه گونه فوق فقط در سواحل فلوريدا ، افريقاي جنوبي و شمال استراليا زندگي مي کنند.

از سال 1900 تا به امروز فقط 110 مورد حمله کوسه در امارهاي جهاني گزارش شده است که فقط 12 مورد منجر به مرگ قرباني گرديده است.  اما از آن سال تا به امروز سالانه مليونها تن کوسه قرباني شکار بي رويه انسان شده است که شديدا اين موجودات را در خطر انقراض قرار داده است.

اين موجودات كه به پالاينده هاي درياها و اقيانوس ها معروفند، قسمتي مهم از زنجيره حيات وحش محسوب مي شوند كه همانند جديدترين اختراعات بشر داراي مهارت ها و توانايي هاي بالايي در بدن خود هستند. شايد روزي انسان براي آنها احترام قائل شود كه ديگر نتوان براحتي آنها را در اقيانوس ها يافت نشوند.

اين موجودات ، ماندگار و پيچيده که قدمت آنها به بيش از 300 ميليون سال پيش يعني قبل از دوران دايناسورها بر مي گردد، اسکلت بندي آنها از غضروف مي باشد. مثل ساير ماهيها بافت پوست آنها داراي فلسهاي بزرگ و برجسته نيست. از لحاظ تنفسي آب وارد دهان آنها شده از آبشش عبور کرده و از شکاف دستگاه تنفسي پشت سر ماهي بيرون مي رود. کوسه ها  کيسه هوا براي شناوري در بدن خود  ندارند بنابراين از حرکت به سمت جلو براي کنترل وضعيت عمودي خود استفاده مي کنند.به همين دليل آنان دائم در حرکت بوده و توقف آنها منجر به غرق شدن و مرگشان ميگردد. دُم آنها مثل ملخ هواپيما عمل کرده با حرکت آن به سمت راست و چپ به جلو پيش مي روند. حرکت به سمت جلو باعث مي شود تا آب به قسمت باله ها رانده شود و مانند هواپيما شناور گردند. کوسه ها داراي حس شنوايي خيلي دقيقي هستند.

كوسه ها داراي ديد بسيار عالي هستند كه باعث مي شود به صورت خارق العاده حركات را در نور كم مثل نور ستاره ها تشخيص دهند. بعضي از گونه ها در نور زياد، حتي جزئيات و رنگ ها را از فاصله 50متري يا بيشتر مي بينند.

همچنين كوسه ها به تماس و بوها پاسخي قوي مي دهند و حس هاي گسترش يافته اي دارند كه به تعيين موقعيت و جهت يابي آنها كمك مي كند. كوسه ها در مواقع كمبود غذا نيز از قدرتي استفاده مي كنند كه كمتر شكارچي به آن مجهز است. آنها قادرند در فاصله 30 سانتيمتري، الكتريسيته جزئي را تشخيص دهند، بنابراين مي توانند طعمه هاي پنهاني را نيز پيدا كرده و شكاركنند.

اين ماهي هاي عجيب، بوهاي شناور در آب را از فاصله 100 متري تشخيص مي دهند. اين كار عجيب به وسيله مقايسه شدت بوي گرفته شده بين سوراخ بيني چپ و راست انجام شده كه باعث مي شود شكار را بسرعت جهت يابي و شكار كنند.

كوسه ماهي ها داراي ماده شيميايي هستند كه بسرعت كوسه هاي ديگر را آگاه مي كنند تا از محلي خاص كه ممكن است براي آنها خطرناك باشد، دور شوند. در اين حالت كوسه ها حتي دست از تغذيه نيز مي كشند و از آن محل بسرعت دور مي شوند.

 

 هوش كوسه ها با داشتن مغزي بزرگ

 

براساس استانداردهاي جانورشناسي، كوسه ها مغز بزرگي دارند كه خوب رشد كرده است. اين ماهي ها مي توانند بخوبي بسياري از پستانداران، ياد بگيرند و به خاطر بياورند.

در بعضي از گونه ها، مغز قدرت بيشتري دارد و مي تواند روش هاي ابتكاري خوبي انجام دهد، به عنوان مثال در كوسه هاي ببري، روش آزمون و خطا يكي از روش هايي است كه در تكنيك هاي شكار به كار مي رود و كمك فراواني براي حفظ بقا به شمار مي رود. تلاش هاي گروهي نيز كه كمك بيشتري براي پيدا كردن غذا مي كند و نشان دهنده هوش بالاي اين جانوران است، به كرات در ميان كوسه ها ديده مي شود. در يك برنامه تحقيقاتي مشاهده شد كه هفت كوسه سفيد در آبهاي كم عمق خليج اسميتس و نيكل در جنوب آفريقا به دور جسد يك وال جمع شده اند و به نظر مي رسيد كه آنها توافق كرده بود تا جسد وال را به آبهاي عميق تر ببرند.

 

  بازي كردن، يك مشخصه براي جانوران

 

 بازي كردن به عنوان يكي از ويژگي هاي بارز هوش در ميان جانوران به شمار مي رود. دانشمندان همانند سگ ها، دلفين ها و كلاغ ها اين مشخصه را تا حدودي در كوسه ها هم ديده اند.

كوسه ها داراي مغز بزرگ و سيستم متراكم حسي در بدن خود هستند كه به آنها توانايي يادگيري مي دهد. در كنار يادگيري، آنها پيچيدگي هاي اجتماعي و خوي شكار، كنجكاوي و حتي شادابي را نيز از خود نشان مي دهند.

كوسه ها به وسيله مغز پيشرفته خود مي توانند صداهاي نامنظم با فركانس پايين را - 200 تا 300 هرتز از فاصله يك كيلومتري يا بيشتر تشخيص دهند. اين جانوران حساس ارتعاشات داخل آب را از 100 متري به وسيله خطوط جانبي روي بدن خود تشخيص مي دهند! خطوط جانبي روي بدن اين ماهي ها و در امتداد پهلو و صورت به شكل اندام هاي حسي فشرده شده وجود دارند در مناطقي كه ماهي هاي فعال و پرجنب و جوش قرار دارند، كوسه ماهي ها از اين قدرت خود استفاده زيادي مي كنند.

 

كوسه‌ها در دريا كه نظير شيرها در صحرا، سلطان به شمارمي‌آيند، نقش مهمي در سلامت جزاير مرجاني دارند.

براساس يك الگوي رايانه‌اي كه محققان موسسه اقيانوس شناسي "اسكريپ" سن ديه‌گو كاليفرنيا از زنجيره غذايي در منطقه كارائيب تهيه كرده‌اند، از بين رفتن شكارچيان بزرگ نظير كوسه ماهيها موجب مي‌شود ماهيهاي شكارچي كوچكتر رو به رشد بگذارند و نسل ماهيهاي كوچكي را كه منبع تغذيه خزه‌هاي اطراف جزاير مرجاني هستند از بين ببرند.

از آنجا كه خزه‌ها از جزاير مرجاني در برابر پرتوهاي خطرناك فرابنفش يا ازدياد گرما و بيماري محافظت مي‌كنند، با از بين رفتن خزه‌ها، جزاير مرجاني نيز در برابر اين گونه خطرها آسيب پذير مي‌شوند و رو به نابودي مي‌گذارند.

به اعتقاد محققاني كه پژوهش اخير را به انجام رسانده‌اند، كاسته شدن از شمار كوسه‌ها در سالهاي اخير در كم شدن ميزان جزاير مرجاني در منطقه كارئيب نقش داشته است .

با اين حال اين پژوهشگران اذعان دارند كه تحقيق تجربي نظريه پيشنهادي آنها كار آساني نيست زيرا حذف همه عوامل ديگري كه احتمالا بر سلامت جزاير مرجاني تاثير مي‌گذارند، ممكن نيست.

با اين حال چند دهه قبل در نتيجه ماهيگيري گسترده‌اي كه در نواحي كارئيب به عمل آمده بود نسل بسياري از ماهيها از جمله ماهيهاي خزه خوار نيز از ميان رفت و اين امر باعث شد تمام سطح جزاير مرجاني از خزه‌ها پوشيده شود .

باور پژوهشگران آن است كه حضور كوسه ماهيها مي‌تواند به بازيافت سلامت جزاير مرجاني كمك كند .

به اعتقاد اين پژوهشگران براي محافظت از اين ماهيهاي شكارچي بزرگ بايد مناطق وسيعي تعيين شود كه در آن اين جانوران بتوانند بدون ترس از شكار شدن به زندگي ادامه دهند.



دلفينها و دلفين درماني

 

دلفينها دنياي شگفت انگيزي دارند.آنها موجوداتي باهوش،مهربان،دوست داشتني وهمانند بچه ها عاشق بازي هستند ،چنانکه عده اي از پژوهشگران معتقدندروانشناسي دلفينها شبيه روانشناسي کودکان است.همچنين دلفينها برخلاف بسياري از جانوران ديگر نه تنها ازانسانها گريزان نيستند، بلکه در ايجاد ارتباط مشتاق و پيش قدم هستند. محققان معتقدند که قسمت اعظم مغز دلفينها براي برقراري ارتباط مورد استفاده قرار ميگيرد.

 دلفينها با سيستم اکولوکشين(Echolocation  ) يا محل پژواک با ديگر موجودات و محيط اطراف ارتباط بر قرار مي کنند. اگر چه دلفينها داراي يک زبان رسمي هستند،اما از صداي سوت مانندي که در حکم امضاست براي شناساندن خود بهره ميبرند.دلفينها به کمک سونار(sonar )يا رديابي صوتي در زير آب ،محيط پيرامون،اشياءوديگرموجودات را بررسي مي کنند.بدين گونه که با فرستادن امواج صوتي به سوي جسم مورد نظر و بازتابش،شکل،اندازه وفاصله ي آن را حدس ميزنند.دلفينها داراي توانايي هاي بسيارزيادي در يادگيري هستند و طبق پژوهشهاي علمي بعد از انسان باهوشترين موجود زمين ميباشند.دلفينها طي آموزشهايي توانسته اند بعضي اصوات را که شنيده چند کلمه در زبان انسانها است ادا کنند.دانشمندان بعيد نميدانند که روزي دلفينها بتوانند با زبان بشر با او رابطه برقرار کنند.دلفينها نمي خوابند اما در طي روز دوتاسه دقيقه روي سطح اقيانوس چرت ميزنند.تعداد دلفينهانسبت به باقي پستانداران دريائي بيشتر است به طوري که در آبهای ژاپن جمعيتشان بين 30هزار تا50هزار عدد تخمين زده ميشود.بعضي گونه ها  در دسته هاي صدتايي سفر ميکنند.

خانواده دلفينها با 17جنس و35 گونه بزرگترين خانواده ي زير راسته نهنگهاي دندان دار محسوب ميشود.اعضاي اين خانواده در تمام آبهاي آزاد جهان و همچنين دربعضي از رودخانه هاي وسيع مانند آمازون در امتداد آب شيرين انتشار دارند.اين خانواده از دوره ي آئوسن ظاهر شده اند.پوست بدن دلفين ها معمولا صاف و برهنه است.ممکن است در سروتنه ي تعدادي از آنها مو وجود داشته باشد.از گوشهاي خارجي فقط سوراخ کوچکي نمايان است و سوراخ بيني که يک يا دو عدد ميباشد در بالا وعقب سر قرار گرفته اند تا عمل تنفس در سطح آب را سهولت بخشند،اين سوراخ ها به وسيله ي پرده اي خودبه خود بسته ميشوند.تعداد دندانها زياد ودر بعضي گونه ها به 260عدد ميرسدو عمدتا از ماهي ها وسرپايان وحتي دلفينهاي کوچکتر تغذيه ميکنند.

 

دلفين ( Bottlenose):

 از گونه ي دلفين هايي است که به وفور در آکواريوم هاي دنيا جهت انجام عمليات نمايشي به کار گرفته ميشود. ( از جمله پارک دلفينها ی کيش) از نقطه نظر پراکندگي در اکثر اقيانوس هاي جهان و  از جمله خليج فارس وجود داردبا وزني در حدود 250تا600کيلوگرم وطولي معادل 2تا4 مترورديف دندانهايي که در هر آرواره از 22تا26دندان تشکيل شده.تقريبا هردوسال يکبار هم بچه دار شده ودلفيني به طول 1متر ووزني معادل 37کيلوگرم را به مدت1سال شير ميدهندوطول عمري معادل 26تا30سال دارد.

 

دلفين سياه

 گونه اي ازخانواده ي نهنگهاي خليج فارس ميباشد که رنگ تيره ي بدن وي رااز ساير گونه ها جدا ميسازد،رنگي بين خاکستري تيره مايل به سياه.دلفين سياه به دندان هايي با قطر بيش از 25ميلي متر مجهز ميباشد که به نوعي در برخي موارد حمله ي اين گونه به ساير دلفينها را فراهم مي اورد،اما عمدتا به علت سرعت کمتر درقياس با ساير هم گونه ها ناکام ميماند.از نقطه نظر پراکندگي در اکثردرياهاي گرم و معتدل جهان از جمله خليج فارس يافت ميشود.همچنين وزني معادل 2متر از ديگر ويژگي هاي اين گونه محسوب ميشود.

 

دلفين يونس(نهنگ يونس):

 نوعا گونه ي منزوي شناخته ميشود،داراي طولي معادل 3تا4متر ميباشد وزني حدود 400

تا430کيلوگرم،داراي مجموعا 9دندان ،با رنگ خاکستري تيره که به مرور در اثر افزايش سن روشنتر ميگرددو به همراه خطوطي نا منظم بروي پوست.روايت ميکنند که يونس پيامبر توسط نهنگي بلعيده شد.دلفينها توجه بسياري از پژوهش گران و دانشمندان را به خود جلب کرده اند و تحقيقات و مطالعات بسيار روي آنها صورت گرفته است.علاوه بر اين مردم عادي نيز دلفينها را بسيار دوست دارند .ديدن پرش دلفين بيرون از آب تا ارتفاع بالا ،باعث ميشود که مردم در هر سني که باشند،شادمانه فرياد بزنند.شايد علت اين همه علاقه و توجه اين است که بحث دلفين درماني به میان می آيد زيرا:

-کساني که از آب وحشت دارند در کنار دلفينها کاملا احساس آرامش ميکنند.

-افرادي که با دلفين ها شنا ميکنند،امواج مغزي شان الگوي يکسان و هماهنگي پيدا ميکنند،همانند کساني که مدتها مدي تيشن کرده اند حتي اگر سابقه ي آنرا نداشته باشند. دلفين ها مي توانند مثل يک پرستار خوب و مهربان باشند .اغلب مربيان تصديق مي کنند که دلفين ها از حيوانات سيرک فهيم ترند و اين مربيان حداقل يک تجربه ي روحي يا استثنايي با دلفين ها داشته اند.در طي قرن ها ، بارها گزارش شده است که دلفين ها  جان ماهي گيران را در دريا نجات و يا محل ماهي ها را به آنان نشان داده اند.

 در قبيله اي در آفريقا نقشه ي جالبي از مو قعيت ها ي ستاره ها وجود دارد که بدون هيچ گونه ابزاري براي رصد کردن تهيه شده است . افراد اين قبيله در پاسخ به اين پرسش که چگونه چنين چيزي ممکن است مي گويند طبق افسانه هاي قبيله ،اين دانسته ها توسط دلفين ها در ذهن اجدادشان تداعي شده است. در کشور يونان خانه هاي وقف شده اي وجود دارد که به خانه ي دلفين معروفند. در استراليا يک گروه بومي خود را روياي دلفين مي نامند.

بعضي افراد معتقدند که با اين مو جودات دريايي ، تله پاتي دارند و آنها حامل پيام هاي گوناگوني در مورد مسايل زيست محيطي و تغييرات فراگير آن براي بشريت هستند. تاکارا  که سال هاي مديد راجع به دلفين ها کتاب نوشته معتقد است دلفين ها به سه روش ديداري، شنيداري و حسي  پيام هايشان را به انسان انتقال مي دهند :

 1) وقتي شخص نزديک آنهاست و در حال تماشا يا شنا کردن با آنهاست.

2) از طريق رويا هنگامي  شخص در خواب است .

3) زماني که امواج مغزي فرد در حالت آلفا ( مدي تيشن ) يا تتا( تمرکز عميق ) است.

 

نوشته هاي زيادي  راجع به احساس عشق،شعف و آرامش تجربه شده وجود دارد که توسط کساني نوشته شده که در طبيعت آنها با دلفين ها مواج شده اند.همچنين برخي از دانشمندان به طور جدي به شرح تصاوير پرداخته اند که ارسالش را به دلفين ها نسبت داداه اند.

بعضي نيز گزارش مي دهند هنگامي که با دلفين ها شنا مي کنند بطور واضح صدايي مي شنوند مثل اينکه کسي به شما بگويد سلام و وقتي اطرافتان  را نگاه مي کنيد کسي را در آن حوالي نمي بينيد ! جدا شوک آور است!

ارتباط دلفين ها با شعور هستي ،عقيده اي است که برخي به آن باور دارند و برخي ديگر هم مي گويند دلفين ها موجوداتي آبزي از جهان و سياره اي ديگرند (يکي از قمر هاي سياره ي ژوپيتر ) که به زمين آمده اند و در کالبد فيزيکي دلفين زندگي مي کنند.

به هر شکل دلفين ها با انسان بويژه کودکان رابطه ي بسيار خوبي دارند ، شواهد حاکي از نتايج مفيد کار با دلفين ها به خصوص در مورد  کودکان است که نيازهاي ويژه اي دارند . دلفين ها مي توانند ناتواني بچه هاي کوچک را احساس کنند و بسيار مهربان و مراقب برخورد نمايند و اين امر به بچه ها کمک مي کند که در کوتاه ترين زمان به معالجه ي کامل تري برسند . به عنوان مثال بچه هايي که نمي توانند حرف بزنند ،بعد از فقط دو جلسه  چندين کلمه بر زبان مي آورند .و همين طور اينکه وقتي کودکان ناشنوا به دلفين ها گوش مي دهند ،اصوات جديدي مي شنوند ،صوت هاي مافوق صوت (اولتراسونيک) که در صداي دلفين هاست و بدين ترتيب دلفين ها به کودکان نا شنواي کامل کمک مي کنند که بشنوند.

به نظر مي رسد در ارتباط بين دلفين ها و کودکان،مرز بين انسان و حيوان از بين مي رود . در آنها عشق ،همدردي، درک و تفاهم است و حس مشترک بازي و شعف.


محيط زيست دريا   غواصي معلولان   دانستنيها   غواصی صنعتي      سايتهای غواصی 

محیط زیست دریا  آلبوم عکس  دانستنیها  سايتهای غواصی كيش  غواصی صنعتي